Nhiều công đoạn sản xuất đã được bán thủ công nhằm tăng năng suất.

Nghề truyền thống, tạo sinh kế ổn định

Nhờ kỹ thuật đan mành thủ công tinh tế được gìn giữ, truyền dạy qua nhiều thế hệ, từ những thanh nứa mộc mạc, người dân nơi đây đã tạo nên những tấm mành chắc chắn, bền đẹp, từng là nguồn sinh kế chính của nhiều thế hệ. Toàn thôn hiện có gần 100 hộ duy trì nghề. Để làm một chiếc mành hoàn chỉnh, người thợ phải trải qua nhiều công đoạn tỉ mỉ. Trong đó, công đoạn đan mành đòi hỏi sự khéo léo, đều tay, các nan phải được xếp thẳng, gắn kết chắc chắn theo từng ô. Cuối cùng, mành được căng phẳng, buộc cố định và phơi nắng để hoàn thiện. Trung bình, mỗi người thợ có thể làm từ 12 – 15 m² mành/ngày, tùy theo kích thước và độ phức tạp của sản phẩm. Giá bán sản phẩm dao động khoảng từ 25.000 – 100.000 đồng/m², tùy theo kích thước, chất liệu và mức độ gia công.

Người dân thôn Đa Quang tỉ mỉ hoàn thiện công đoạn đan mành truyền thống.

Ông Lương Văn Ngãi chia sẻ: Nghề làm mành đã gắn bó với gia đình tôi qua nhiều thế hệ, không chỉ là kế sinh nhai mà còn là nghề của cha ông để lại nên tôi luôn cố gắng giữ gìn và trao truyền cho con cháu. Hiện nay, bên cạnh việc sản xuất theo đơn đặt hàng, gia đình tôi chủ động sử dụng các nền tảng mạng xã hội, sàn thương mại điện tử để quảng bá, giới thiệu sản phẩm, từng bước đưa sản phẩm làng nghề đến với nhiều khách hàng ở các địa phương khác.

Đổi mới sản xuất, mở rộng thị trường tiêu thụ

Từ phương thức sản xuất hoàn toàn thủ công, đến nay, đa số các hộ làm nghề trong thôn đã mạnh dạn đầu tư máy móc, thiết bị hỗ trợ vào các công đoạn. Nhờ đó, năng suất lao động tăng từ 3 - 4 lần so với trước, sản phẩm làm ra đồng đều, chắc chắn và có chất lượng cao hơn, đáp ứng yêu cầu của thị trường.

Cùng với đó, các hộ làm nghề tại thôn Đa Quang  chủ động thay đổi phương thức sản xuất để nâng cao giá trị sản phẩm. Bên cạnh việc giữ gìn kỹ thuật truyền thống, người dân từng bước tiếp cận xu hướng mới nhằm đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng. Nhiều hộ dân đã chủ động cải tiến mẫu mã, sản xuất đa dạng kích thước sản phẩm như: Mành nan nhỏ, mành nan to treo hiên, mành trang trí cho quán cà phê, nhà hàng... đồng thời, kết hợp sử dụng sơn phủ giúp sản phẩm tăng độ bền, chống ẩm mốc, hạn chế cong vênh, nâng cao tính thẩm mỹ.

Những chiếc mành được luồn dây, kéo khóa đưa đi tiêu thụ, thị trường chủ yếu là các tỉnh miền Trung, miền Nam.

Không dừng lại ở quy mô sản xuất nhỏ lẻ, nhiều hộ dân trong thôn đã chủ động liên kết, mở rộng sản xuất gắn với tiêu thụ sản phẩm theo hướng hiệu quả, bền vững. Ông An Đình Xuân, chủ cơ sở sản xuất tại thôn cho biết: Ngoài trực tiếp sản xuất, để đáp ứng các đơn hàng lớn, mỗi tháng gia đình tôi thu mua từ 2.000 - 3.000 m² mành của các hộ trong thôn, thị trường tiêu thụ chủ yếu tại các tỉnh miền Trung và miền Nam.Với mục tiêu duy trì nghề làm mành, thời gian qua, xã đã phối hợp với các cấp, ngành chuyên môn tổ chức các lớp đào tạo nâng cao tay nghề cho người dân, hướng tới sản xuất các sản phẩm có thêm họa tiết, hoa văn sinh động, qua đó nâng cao tính thẩm mỹ và giá trị kinh tế; hỗ trợ các hộ làm nghề tiếp cận các nguồn vốn vay ưu đãi, tạo điều kiện đầu tư mở rộng sản xuất; hỗ trợ tham gia các hội chợ thương mại, quảng bá sản phẩm; khuyến khích các hộ tích cực tham gia quảng bá sản phẩm, xây dựng thương hiệu làng nghề gắn với chương trình OCOP, từng bước mở rộng thị trường tiêu thụ.

Đồng chí Đào Văn Nghiêm, Bí thư chi bộ, Trưởng thôn Đa Quang cho biết: Hiện nay, làng nghề làm mành thôn Đa Quang đang tạo việc làm thường xuyên cho hơn 300 lao động với thu nhập bình quân khoảng 5 triệu đồng/người/tháng. Thời gian tới, thôn tiếp tục vận động người dân duy trì và phát triển nghề, đồng thời, tuyên truyền các hộ làm nghề chú trọng công tác bảo đảm vệ sinh môi trường trong quá trình sản xuất.

Những tấm mành mộc mạc, dân dã được treo dưới hiên, vừa che nắng, chắn mưa, vừa tạo không gian gần gũi với đời sống sinh hoạt của người dân.

Dưới bàn tay khéo léo của người dân Đa Quang, từng tấm mành không chỉ là sản phẩm thủ công mà còn là kết tinh của tinh thần lao động và lòng tự hào về nghề truyền thống. Từng chiếc nan nứa mảnh mai kết thành mành, tạo nên những sản phẩm giản dị mà bền đẹp, mang đậm dấu ấn của làng nghề quê hương.