Phát huy lợi thế vùng đất bãi ven sông Hồng và sông Trà Lý, những năm gần đây, xã Vạn Xuân trở thành điểm sáng trong chuyển đổi cơ cấu cây trồng, đưa sản xuất manh mún, hiệu quả thấp sang nông nghiệp hàng hóa giá trị kinh tế cao, góp phần nâng cao thu nhập và đổi mới tư duy sản xuất của nông dân.
Mô hình trồng hòe kết hợp rau màu của ông Vũ Thế Hoàng, thôn Phú Mỹ, xã Vạn Xuân.
Vạn Xuân là địa phương có điều kiện tự nhiên đặc thù với hai con sông lớn chảy qua là sông Hồng và sông Trà Lý, tổng chiều dài đê quốc gia khoảng 14km và gần 10km đê bối, cùng khoảng 350ha đất duyên giang. Lớp phù sa màu mỡ được bồi đắp hằng năm vừa là lợi thế, vừa đặt ra yêu cầu phải lựa chọn loại cây trồng phù hợp, có khả năng thích nghi tốt với điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu. Trước đây, phần lớn diện tích đất bãi được sử dụng để cấy lúa, trồng ngô, đỗ với năng suất và giá trị kinh tế không cao, đời sống người dân còn nhiều khó khăn.
Nhận rõ tiềm năng của vùng đất bãi, cấp ủy, chính quyền xã Vạn Xuân đã rà soát, quy hoạch lại vùng sản xuất; tuyên truyền, vận động người dân mạnh dạn chuyển đổi; hỗ trợ thành lập và nâng cao hiệu quả hoạt động của các hợp tác xã; từng bước hình thành chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm. Đến nay, trên địa bàn xã đã có hơn 30ha được chuyển đổi sang trồng cây ăn quả; nhiều diện tích lúa, ngô thu nhập thấp được thay thế bằng cây dược liệu, rau màu và nuôi trồng thủy sản, cho thu nhập bình quân gần 200 triệu đồng/ha/năm.
Ông Vũ Thế Hoàng, thôn Phú Mỹ là một trong những hộ tiên phong gắn bó với cây hòe từ rất sớm. Ông Hoàng chia sẻ: Gia đình tôi chuyển đổi đất bãi cấy lúa sang trồng hòe từ năm 2008. Hiện nay tôi có 2,4 mẫu trồng hòe, bình quân mỗi sào cho thu khoảng 5 triệu đồng/năm. Dưới tán hòe, tôi trồng xen canh thêm rau màu, đỗ, thu thêm 3 - 4 triệu đồng/sào. Tổng thu đạt 8–10 triệu đồng/sào/năm, cao gấp 3 - 5 lần so với cấy lúa.
Theo ông Hoàng, cây hòe dễ trồng, dễ chăm sóc, ít sâu bệnh, có thể tự nhân giống bằng chiết cành hoặc ghép trên gốc hòe dại. Chỉ cần trồng một lần, người dân có thể thu hoạch liên tục từ 7 đến 10 năm. Đặc biệt, giá hoa hòe hiện dao động từ 40.000 - 50.000 đồng/kg, đầu ra khá ổn định nhờ nhu cầu lớn của thị trường dược liệu. Việc trồng hòe xen canh rau màu còn giúp tận dụng tối đa diện tích đất, tăng giá trị thu nhập trên cùng một đơn vị canh tác.
Vườn cây quất cảnh của gia đình anh Vũ Đình Sơn, thôn Hội Kê.
Không chỉ dừng lại ở cây dược liệu, Vạn Xuân còn phát triển mô hình trồng cây ăn quả, cây cảnh quy mô lớn, mang lại thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm. Đến thăm khu vườn của anh Vũ Đình Sơn, thôn Hội Kê, dễ dàng cảm nhận được sự thay đổi tư duy sản xuất của người nông dân nơi đây. Trên diện tích gần 3 mẫu ruộng trước kia chỉ trồng rau màu, ngô, cách đây 7 năm, anh Sơn mạnh dạn chuyển đổi sang trồng cây ăn quả và cây cảnh. Anh Sơn cho biết: Hiện nay tôi trồng khoảng 1.000 cây quất cảnh, 3.000 cây quất lấy quả, 300 cây cam Vinh và 300 cây ổi. Mỗi năm thu gần 10 tấn quất, 5 tấn ổi, 4 tấn cam. Riêng cây cảnh có giá bán từ 200.000 đồng đến 5 triệu đồng/cây, tùy loại và thế.
Nhờ biết nắm bắt nhu cầu thị trường, áp dụng kỹ thuật chăm sóc phù hợp và đầu tư bài bản, mô hình của anh Sơn cho thu lãi từ 700 - 800 triệu đồng mỗi năm. Thành công của anh không chỉ là minh chứng cho hiệu quả của việc chuyển đổi cây trồng mà còn tạo động lực, niềm tin để nhiều hộ dân khác trong xã học tập, làm theo.
Nông dân xã Vạn Xuân trồng cây ăn quả trên vùng đất duyên giang mang lại hiệu quả kinh tế cao.
Đóng vai trò “bà đỡ” cho các mô hình sản xuất là hệ thống hợp tác xã (HTX) nông nghiệp trên địa bàn xã. Hiện Vạn Xuân có 9 HTX hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp, trong đó HTX Nông nghiệp Tam Tỉnh là đơn vị tiêu biểu. Bà Trần Thị Phượng, Giám đốc HTX cho biết: HTX hiện có 937 hộ thành viên với tổng diện tích canh tác 257,8ha đất duyên giang, trong đó 190ha trồng hoa hòe, 30ha trồng cây ăn quả, diện tích còn lại dành cho nuôi trồng thủy sản. Thông qua HTX, người dân được hỗ trợ về giống, kỹ thuật, liên kết tiêu thụ sản phẩm, từ đó yên tâm đầu tư sản xuất, mở rộng quy mô.
Theo đồng chí Bùi Gia Khánh, Trưởng Phòng Kinh tế xã Vạn Xuân: Sở dĩ địa phương làm được chuyển đổi cơ cấu cây trồng hiệu quả là nhờ sự kết hợp đồng bộ giữa lợi thế tự nhiên và cách làm bài bản. Thời gian tới, xã sẽ bám sát điều chỉnh quy hoạch của tỉnh, tập trung phát triển đất lúa theo hướng bền vững, mở rộng diện tích cây ăn quả, cây cảnh, cây dược liệu có giá trị kinh tế cao, đồng thời gắn sản xuất nông nghiệp với phát triển du lịch sinh thái, du lịch tâm linh. Địa phương tiếp tục thay thế các vườn tạp bằng giống chất lượng cao, khai thác hiệu quả tiềm năng vùng đất bãi.
Nguồn:baohungyen.vn